In de rubriek “Omzien noar elkoar” doen we verslag van de interviews die we hebben afgenomen bij de aangesloten zorginitiatieven van het Netwerk Zorgzame Dorpen Groningen.

Dorpsloket Baflo-Rasquert

Baflo, 28 april 2026

Dorpsloket Baflo-Rasquert: georganiseerd noaberschap.
Aan de keukentafel bij Siska in Baflo spreken Jeroen en Siska met Marian (namens Groninger Dorpen) over hun initiatief: Dorpsloket Baflo-Rasquert. Hoewel de stichting officieel pas sinds oktober vorig jaar bestaat, heeft het loket een vliegende start gemaakt en is het inmiddels aangesloten bij het Netwerk Zorgzame Dorpen.

Georganiseerd noaberschap in de praktijk
De kern van het Dorpsloket is georganiseerd noaberschap: het oppakken van kleine hulpvragen die in principe door buren gedaan zouden kunnen worden, maar waar dat in de praktijk niet altijd meer vanzelf gebeurt. Sinds de start in november worden uiteenlopende vragen opgepakt. Van sneeuwruimen en tuinafval afvoeren tot een kast in elkaar zetten, samen een fietstocht maken of vervoer naar het ziekenhuis regelen. Daarbij zijn duidelijke grenzen gesteld. Specialistisch werk, zoals schilderwerk, en lijf gebonden zorg, zoals het helpen met steunkousen, horen niet bij het loket.

Matchmaking en werkwijze
Het werk wordt gedragen door acht matchmakers die het systeem zorgvuldig hebben ingericht:

• Elke week is één matchmaker verantwoordelijk voor telefoon en e-mail en pakt binnenkomende vragen direct op
• Op vrijdagmiddag is er inloop (14:00–17:00) in de thuiskamer van zorgcentrum Viskenij
• Tijdens dat moment vindt ook de overdracht van de weekdienst plaats, wat zorgt voor continuïteit
• Bij twijfel over een vraag (het “grijze gebied”) wordt afgestemd via een groepsapp
• Alle hulpvragen worden vastgelegd in een digitaal logboek (Google Forms), om inzicht te krijgen in de maatschappelijke betekenis en dit later te kunnen onderbouwen richting gemeente

Vrijwilligers en bestuur
Het bestuur bestaat uit een voorzitter, secretaris (Jeroen) en penningmeester (Siska). De vrijwilligersgroep is breed en groeit, mede doordat mensen zelf kunnen kiezen wat ze doen en altijd ‘nee’ mogen zeggen. Voor Jeroen en Siska is het initiatief ook persoonlijk van grote waarde. Het brengt hen in contact met veel meer dorpsgenoten en laat direct zien wat het oplevert als mensen naar elkaar omkijken.

Een stevige start in het dorp
De basis werd gelegd met een dorpsenquête, uitgevoerd samen met CMO STAMM. Met een respons van 22% gaf die een goed beeld van de behoefte in het dorp. Opvallend was dat de verdeling tussen digitaal en papier vrijwel gelijk was, wat duidelijk maakt dat bereikbaarheid in verschillende vormen nodig blijft.

Samenwerking én eigen koers
De samenwerking met formele partners groeit. Inmiddels komt ongeveer de helft van de hulpvragen via huisarts, welzijnswerk en maatschappelijk werk binnen. Tegelijkertijd is onafhankelijkheid een belangrijk uitgangspunt. In de opstartfase is bewust niet gekozen om onder een breder label zoals een Dorps Informatie Punt te vallen. Het Dorpsloket Baflo-Rasquert is een eigen initiatief gebleven, juist omdat die eigenheid als kracht wordt gezien. Daarnaast draait het loket mee in een pilot van Zorgadvies, gericht op het beter verbinden van de nulde lijn (vrijwilligers) en de eerste lijn (professionele zorg).

Huisvesting en financiën
De inloop is ondergebracht in zorgcentrum Viskenij. Niet alleen inhoudelijk een logische plek, maar ook financieel aantrekkelijk: in het dorpshuis zouden de kosten aanzienlijk hoger liggen, terwijl het loket hier kosteloos gebruik kan maken van ruimte en gastvrijheid. De start werd mogelijk gemaakt met €3.500 uit de Regio Deal Het Hogeland. De jaarlijkse kosten liggen rond de €1.800. Structurele financiering blijft een belangrijk aandachtspunt en is nog niet gevonden.

De ANBI-discussie
Een belangrijk knelpunt is de afwijzing van de ANBI-status. De Belastingdienst stelt dat het loket zich richt op individuele belangen en niet op het algemeen belang. Het bestuur herkent zich daar niet in en gaat hiertegen in bezwaar. Daarbij is bewust gekozen om geen onderscheid te maken in doelgroepen. Het loket is er voor iedereen in het dorp die hulp nodig heeft, niet alleen voor vooraf afgebakende “kwetsbare groepen”.

Waardering en betrokkenheid
Hoewel er geen ruimte is voor grote activiteiten, wordt waardering wel belangrijk gevonden. Zo is via de gemeente een eindejaar attentie geregeld voor matchmakers en vrijwilligers, als erkenning voor hun inzet.

Blik op de toekomst
De ambitie is om door te groeien naar een stabiele organisatie met zo’n 100 tot 120 hulpvragen per jaar. Daarnaast ligt er een duidelijke stip op de horizon: een vaste plek in een nieuw zorgcentrum waar huisarts en ambulancevoorzieningen samenkomen. Ondersteuning vanuit Groninger Dorpen, bijvoorbeeld met kennis en rapporten over de maatschappelijke én financiële opbrengsten van dit soort initiatieven, kan helpen in gesprekken met de gemeente. Die laten zien dat georganiseerd noaberschap niet alleen sociaal van waarde is, maar ook druk op formele zorg kan verminderen. Zoals Jeroen het samenvat: het Dorpsloket vult het gat dat ontstaat wanneer de overheid zich terugtrekt, met de hoop dat het uiteindelijk weer gewoon noaberschap wordt.