• Sfeerverslag Groninger Dorpendag en manifest ‘SOAMEN VEUROET met Nij Begun’

    Publicatiedatum

    Soamen veuroet!

    Op vrijdag 19 april kwamen bewoners, buurt- en dorpshuizen, dorpsbelangen en andere geïnteresseerden uit de provincie Groningen bijeen op de door ons georganiseerde Groninger Dorpendag. Een dag van verbinding, samenwerking en inspiratie met als rode draad Nij Begun.

    In dorpshuis de Ruyten in Froombosch zat het helemaal vol.  Aanwezigen lieten zich daar inspireren door diverse dorpsinitiatieven, wisselden onderling ideeën uit tijdens de borrel en gingen naar aanleiding van het panelgesprek met Tjeerd van Dekken (gedeputeerde van de provincie Groningen), Henk Nijboer (kwartiermaker sociale agenda Nij Begun), Adriaan Hoogendoorn (burgemeester Midden-Groningen) en Hielke Westra (directeur Groninger Dorpen) ook met elkaar in gesprek. Dit laatste resulteerde in een serie goede tips en adviezen aan de mensen van Nij Begun, voor een toekomstbestendig Groningen.

    Hielke Westra, directeur Groninger Dorpen

    Onze directeur, Hielke Westra, opende de Groninger Dorpendag met het benoemen van het belang van samenwerken, verbinden en verduurzamen. Om dit kracht bij te zetten riep Jaap Jepma, gespreksleider van de dag, de zaal op “Soamen veuroet! ” te scanderen. Een mooie energieke start van een verbindende en inspirerende dag.

    Henk Vliem, Dorpshuis de Leeuw in Garmerwolde

    Henk Vliem, één van de leden van de bouwcommissie, vertelde hoe zij in Garmerwolde door vertrouwen te hebben in de overheid én veel geduld, het proces van renoveren en verduurzamen van Dorpshuis de Leeuw succesvol hebben volbracht. We bekeken samen het filmpje wat eerder gemaakt werd (hier te bekijken). Henk gaf aan de dorpshuizen, die nog moeten starten met renoveren/verduurzamen, nog de volgende tips mee: “Je moet gigantisch veel geduld en vertrouwen hebben bij het samenwerken met instanties. En zorg vooral dat je vroeg aanschuift bij tafel van de gemeente.”

    Yke Toepoel en Jaap Vriesema, dorpscoöperatie MiddelSoam

    In Middelstum vind je dorpscoöperatie MiddelSoam voor alle inwoners van Middelstum, Huizinge, Westerwijtwerd, Toornwerd, Fraamklap en Boerdam. Met 145 vrijwilligers staat MiddelSoam klaar voor hun inwoners met het motto: ‘Levenslang wonen in je dorp.’ Het Dorpsloket is in het leven geroepen, om bewoners hulp te bieden bij kleine praktische problemen in hun persoonlijk woonsituatie. Denk aan klein onderhoud van huis en tuin en pc-hulp. Middelsoam kiest er expliciet voor om niet met betaalde krachten te werken maar het juist met vrijwilligers in te vullen. Bekendheid krijgt het Dorpsloket vooral via mond-tot-mond reclame.

    Middelsoam werkt nog aan het realiseren van een ontmoetingsruimte in het voormalige zorgcentrum het Hypolitushoes.

    Menco van den Berg, Dorpshuis Trefpunt in Thesinge

    In Thesinge staat Dorpshuis Trefpunt waar voor de komende 40 jaar een meerjaren onderhoudsprogramma (mjop) is opgesteld. Met 30 á 40 actieve vrijwilligers heeft Thesinge het dorpshuis al verduurzaamd met o.a. zonnepanelen en een warmtepomp waarmee ze al ‘bijna nul op de meter’ hebben weten te realiseren.

    Het benodigde budget voor onderhoud van het dorpshuis is berekend op € 18.000/jaar. De gemeente Groningen draagt daar op structurele basis jaarlijks € 8.000 van bij. Het resterende bedrag vult het dorpshuis zélf aan, via vrijwillige inzet en vanuit het exploitatieresultaat. Structurele subsidies zijn van groot belang voor het in stand houden van vrijwilligersvoorzieningen. Mensen in de zaal beamen: beter structureel een beperkt bedrag dan incidenteel een groot bedrag.

    Tom Baars, over dorpsvisie en Treffend Eenrum

    De dorpsvisie van Eenrum is in 2023 vastgesteld. Met ‘Treffend Eenrum” nam men alvast een voorsprong op de uitvoering van deze dorspvisie. De aankoop van Café Bulthuis zette alles in gang. De dorpshuisfunctie van het oorspronkelijk dorpshuis op de wierde, is al gedeeltelijk naar Bulthuis verhuisd en het oorspronkelijk dorpshuis op de wierde kan dan geschikt gemaakt worden voor het huisvesten van starters op de woningmarkt. In het gebouw Bulthuis worden straks, naast diverse andere invullingen en activiteiten, de zogenaamde Dörpsverstaarkers gehuisvest. Die Dörpsverstaarkers zijn inmiddels geworven en aan de slag gegaan. Zij zullen o.a. vrijwilligers gaan aansturen die zich actief inzetten voor het dorpsloket en de dorpshuiskamer.

    Er is veel enthousiasme voor de plannen in Eenrum, zowel binnen het dorp maar ook daarbuiten zoals bij de gemeente en provincie. Dus Eenrum is redelijk hoopvol over de zoektocht naar investeringsbudget ter hoogte van 3,3 miljoen. Het zal nog zeker veel inzet vragen van de mensen van Treffend Eenrum, “maar je doet het voor de mensen, vanuit enthousiasme”, aldus Baars.

    Joris de Winter, GLOED

    GLOED is de energiecoöperatie van/voor/door Garnwerd. Deze coöperatie heeft zo’n 100 leden. Deelname aan een project kost normaalgesproken € 250 per paneel. Echter, het vierde project van deze energiecoöperatie ‘Zonnedak Zuidhorn’, daar konden deelnemers gratis aan meedoen, dankzij de medewerking met de gemeente Westerkwartier. Na een kort filmpje over dit initiatief (bekijk hier het filmpje), licht Joris toe hoe GLOED de energietransitie probeert in te zetten als middel voor het verbeteren van de leefbaarheid. Namelijk, door de opbrengst samen te delen, de samenleving meer zeggenschap te geven en de energietransitie minder ten koste te laten gaan van mensen en landschap. Kortom veel meerwaarde voor deze lokale energie-initiatieven. Verwacht knelpunt op termijn is, dat de grenzen aan vrijwilligheid bereikt worden, dus nadenken over hoe lokale energie initiatieven efficiënter georganiseerd kunnen worden is daarom zeker van belang.   

    Tijd voor een pauze

    Panelgesprek

    Na de pauze ging de zaal in gesprek met het panel bestaande uit Tjeerd van Dekken (gedeputeerde van de provincie Groningen), Henk Nijboer (kwartiermaker sociale agenda Nij Begun ), Adriaan Hoogendoorn (burgemeester Midden-Groningen) en Hielke Westra (directeur Groninger Dorpen) over wat er nodig is om met Nij Begun ´Soamen veuroet´ komen.

    Het werd een mooi interactief en open gesprek, gevoed door de 5 voorbeeldprojecten en de door hen aangegeven knelpunten. Een veelgehoord knelpunt blijkt, dat er voor het opstarten van nieuwe initiatieven vaak gemakkelijk middelen te vinden is, maar voor het financieren van een meerjarig succesvol bewonersinitiatief niet. Henk Nijboer, herkent dit probleem, mensen geven aan liever structureel een wat lager bedrag dan éénmalig een groot bedrag. Met structureel geld kun je aansluiten bij waar de mensen in de dorpen zelf warm voor lopen. Op die manier kun je werken vanuit bestaande structuren en bijdragen om de basis op orde op orde te brengen.

    Tot slot werd de boodschap van Groninger Dorpen aan het einde samengevat en nog meegegeven in het manifest ‘SOAMEN VEUROET met Nij Begun’. Deze 5 gebundelde wensen waren in eerdere ledenbijeenkomsten al opgehaald, maar kregen tijdens deze Groninger Dorpenmiddag bijval vanuit de diverse praktijkverhalen, vragen en discussies. Wat Groninger Dorpen wenst voor de dorpen:

    • ruimte voor uitgewerkte toekomstplannen;
    • toekomstbestendige en duurzame buurt- en dorpshuizen;
    • constructieve afspraken met samenwerkingspartners (o.a. gemeentes);
    • ondersteuning van cruciale functies in de dorpen;
    • toegankelijkheid van budgetten.

    Hier bouwt Groninger Dorpen vanuit haar rol en functie natuurlijk graag aan mee.
    Bekijk ons manifest ‘SOAMEN VEUROET met Nij Begun‘ hier.

    Gerda Steenhuis, voorzitter Groninger Dorpen, reikte aan het einde van de dag een beknopte versie van het manifest ‘SOAMEN VEUROET met Nij Begun’ uit aan (v.l.n.r.) Tjeerd van Dekken, Adriaan Hoogendoorn en Henk Nijboer.

    Hieronder volgen nog enkele sfeerfoto’s

    [Fotografie door Eloïse Marissen en Nova Douwes]